Polskie symbole i tradycje Wigilijne.

Do Wigilii zostało tylko 10 dni. To czas w którym większość osób zajmuje się przygotowaniem do świąt. Wybieramy prezenty, które znajdą się pod świątecznym drzewkiem, planujemy świąteczne potrawy i zaopatrujemy się w niezbędne składniki, a także słuchamy piosenek, które coraz bardziej przypominają nam o zbliżających się świętach. Wiele osób nie wie jednak, po co robi się niektóre rzeczy i dlaczego akurat te. W dzisiejszym wpisie zrobię przegląd polskich tradycji i symboli Wigilijnych i Bożonarodzeniowych.

 

Symbole Wigilijne

Choinka, czyli przystrojone drzewko świerku lub jodły (iglaste) prawdziwe lub sztuczne. Uważane jest za symbol życia, trwania i płodności. Początkowo wiązało je się do sufitu czubkiem do dołu. W Polsce pojawiła się ona dopiero w XIX w. przyniesiona przez niemieckich protestantów. Według polskiej tradycji drzewko powinno się przynieść dopiero rano w dzień Wigilii i przystroić z całą rodziną.

Kosmetyka symbol choinka święta christmas tree

Jeśli chcielibyśmy ubrać ją zgodnie z tradycją i symboliką na jej gałązkach powinny się znaleźć:

  • Gwiazda Betlejemska symbol powrotu z dalekich stron. 
  • Oświetlenie, które ma bronić przed złymi duchami.
  • Czerwone jabłka symbol biblijnego grzechu, a także zwiastun zdrowia i urody.
  • Orzechy zawinięte w sreberka zapewniające dobrobyt i siłę.
  • Papierowe łańcuchy symbolizujące wzmacnianie więzi rodzinnych i ochronę przed kłopotami,
  • Dzwonki symbol radosnych nowin.
  • Aniołki zapewniające opiekę nad domem.

 

Pierwsza Gwiazdka – pojawienie się jej na niebie to moment, w którym powinniśmy zacząć świętować narodzenie Pana.

 

Opłatek, czyli bardzo cienki płatek wypiekany z białej mąki i wody. Dzielenie się opłatkiem ma symbolizować pojednanie, przebaczenie, być znakiem przyjaźni i miłości. Tradycja ta wzięła się z chęci dzielenia się chlebem z innymi. Początkowo zwyczaj ten wziął się od pogan, dopiero później przejęli go świeccy.

Oprócz białego opłatka wypieka się również kolorowy, przeznaczony dla zwierząt. Na Śląsku natomiast jest tzw. „radośnik”, czyli opłatek posmarowany miodem, który jest przysmakiem dla najmłodszych.

 

Puste miejsce przy stole to miejsce, które potocznie nazywamy „miejscem dla zbłąkanego wędrowca”, czy „niespodziewanego gościa”. W rzeczywistości miejsce to ma upamiętnić osoby, których aktualnie przy nas nie ma. Tych którzy z jakiś przyczyn nie mogli się pojawić lub nie ma ich już wśród nas.

 

Sianko wigilijne powinniśmy położyć je pod białym obrusem na stole, przy którym będziemy spożywać wigilijną kolację. Ma ono upamiętnić ubóstwo i miejsce w którym Jezus przyszedł na świat.

Kosmetykabeztajemnic symbol siano sianko

 

12 potraw.

Nie wszyscy wiedzą, że potraw nie zawsze było 12. Na początku było ich 7 (tyle ile dni tygodnia), później 9 (tyle co chórów anielskich). W efekcie przyjęła się liczba 12, która na początku symbolizowała bogactwo (nie każdego było stać na przyrządzenie aż 12 potraw). Dzisiaj jednak wierzymy, że liczba ta pochodzi od liczby apostołów którzy usiedli z Jezusem do ostatniej wieczerzy.

W skład potraw powinny wchodzić wszystkie dary ziemi. Każdej z nich powinno się przynajmniej spróbować, żeby zapewnić sobie dostatek przez cały następny rok. Co do dań to w każdym regionie Polski są drobne różnice.

Tradycyjnie powinny jednak zawierać:

  • Ryby mające zapewnić zdrowie i dostatek, a karp obfitość i siłę.
  • Mak symbol pomyślności i bogactwa.
  • Grzyby miały zapewnić szczęście oraz dostatek.
  • Miód  symbolem obfitości, szczęścia i miłości.
  • Orzechy symbolizują tajemnicę, pieniądze i płodność.

 

Kolędy zaczynamy je śpiewać przy wigilijnym stole. Pieśni te opowiadają o Narodzeniu Pana. Ich nazwa pochodzi z łaciny „calendae” i oznacza pierwszy dzień miesiąca. Dziś słowem kolęda określa się zarówno pieśń jak i przybycie księdza z wizytą. Najstarsza polska kolęda to „Zdrów bądź królu anielski” i pochodzi z 1424 roku. W niektórych rejonach polski po domach chodzą także kolędnicy, którzy składają domownikom życzenia i radują się wspólnie śpiewając.

 

Pasterka, czyli tradycyjna msza odprawiana o północy z 24 na 25 grudnia. Symbolizuje ona czuwanie pasterzy przy żłobie Jezusa.

 

Jestem ciekawa czy wiedzieliście skąd się wzięły te wszystkie tradycyjne i polskie symbole? Ja muszę się przyznać, że o paru rzeczach dowiedziałam się przygotowując się do tego wpisu (te ciekawostki zaznaczyłam na zielono).

Jak u Was wglądają przygotowania do tych szczególnych dni? Jesteście tradycjonalistami czy może podążacie z duchem czasu? 

 

 

 

 

 

You may also like...

12
Dodaj komentarz

avatar
8 Comment threads
4 Thread replies
0 Followers
 
Most reacted comment
Hottest comment thread
9 Comment authors
MagdalenaAnia - Żona NieidealnaAleksandraGrafy w podróżyPani Górecka Recent comment authors

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.

  Subscribe  
najnowszy najstarszy oceniany
Powiadom o
Natalia
Gość

Rok temu zaczęłam pisać o symbolach bożonarodzeniowych i tradycjach . Teraz mam ochotę wrócić do tej serii.

Marta
Gość

Świetny przedwigilijny wpis! Dobrze jest mieć taka wiedzę!

ada
Gość
ada

Bardzo ciekawy wpis, nie wiedziałam,że najpierw było 7 tych dań, powiększyło się zatem i to dużo 🙂

Pani Górecka
Gość

Uwielbiam polską tradycję kolacji wigilijnej. U mnie w domu zawsze jest 12 potraw, choinka i oczywiście opłatek. 🙂

Grafy w podróży
Gość

Warto pamiętać, że wiele symboli i zwyczajów świątecznych pochodzi z wierzeń Słowian, chrześcijaństwo je tylko zaadoptowało do swojej religii.

Aleksandra
Gość

Znałam tradycje, ale nie znałam całej symboliki 🙂

Ania - Żona Nieidealna
Gość

Bardzo pomocny wpis. Nie wiedziałam, co symbolizuje choinka. Podchodzę nieco nowatorsko do tradycji bo np. choinkę ubrałam w stylu skandynawskim 😁

Magdalena
Gość

U nas zabrakło maku, bo zwyczajnie go nie lubimy. Jednak już wiem, dlaczego wiecznie brakuje mi pieniędzy, to mak ma zapewnić bogactwo! Kurczę, muszę czekać do kolejnych Świąt. Tym razem nie zawiodę 😀